MW 35x5 / N38 - magnes neodymowy walcowy
magnes neodymowy walcowy
Numer katalogowy 010059
GTIN/EAN: 5906301810582
Średnica Ø
35 mm [±0,1 mm]
Wysokość
5 mm [±0,1 mm]
Waga
36.08 g
Kierunek magnesowania
↑ osiowy
Udźwig
9.25 kg / 90.73 N
Indukcja magnetyczna
170.30 mT / 1703 Gs
Powłoka
[NiCuNi] nikiel
13.81 ZŁ z VAT / szt. + cena za transport
11.23 ZŁ netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?
Dzwoń do nas
+48 22 499 98 98
alternatywnie daj znać przez
formularz zapytania
w sekcji kontakt.
Parametry a także wygląd elementów magnetycznych sprawdzisz w naszym
naszym kalkulatorze magnetycznym.
Zamów do 14:00, a wyślemy dziś!
Karta produktu - MW 35x5 / N38 - magnes neodymowy walcowy
Specyfikacja / charakterystyka - MW 35x5 / N38 - magnes neodymowy walcowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 010059 |
| GTIN/EAN | 5906301810582 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Średnica Ø | 35 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 5 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 36.08 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 9.25 kg / 90.73 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 170.30 mT / 1703 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Analiza techniczna magnesu neodymowego - parametry techniczne
Niniejsze dane są rezultat kalkulacji fizycznej. Wyniki oparte są na modelach dla materiału Nd2Fe14B. Rzeczywiste warunki mogą nieznacznie się różnić. Traktuj te wyliczenia jako pomoc pomocniczą podczas planowania montażu.
Tabela 1: Siła prostopadła statyczna (udźwig vs dystans) - wykres oddziaływania
MW 35x5 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
1703 Gs
170.3 mT
|
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
uwaga |
| 1 mm |
1657 Gs
165.7 mT
|
8.76 kg / 19.31 lbs
8759.4 g / 85.9 N
|
uwaga |
| 2 mm |
1599 Gs
159.9 mT
|
8.15 kg / 17.97 lbs
8152.2 g / 80.0 N
|
uwaga |
| 3 mm |
1530 Gs
153.0 mT
|
7.47 kg / 16.47 lbs
7468.5 g / 73.3 N
|
uwaga |
| 5 mm |
1373 Gs
137.3 mT
|
6.01 kg / 13.25 lbs
6011.5 g / 59.0 N
|
uwaga |
| 10 mm |
959 Gs
95.9 mT
|
2.93 kg / 6.47 lbs
2932.7 g / 28.8 N
|
uwaga |
| 15 mm |
631 Gs
63.1 mT
|
1.27 kg / 2.80 lbs
1270.4 g / 12.5 N
|
słaby uchwyt |
| 20 mm |
413 Gs
41.3 mT
|
0.54 kg / 1.20 lbs
544.8 g / 5.3 N
|
słaby uchwyt |
| 30 mm |
190 Gs
19.0 mT
|
0.12 kg / 0.25 lbs
115.2 g / 1.1 N
|
słaby uchwyt |
| 50 mm |
56 Gs
5.6 mT
|
0.01 kg / 0.02 lbs
10.1 g / 0.1 N
|
słaby uchwyt |
Tabela 2: Siła równoległa obsunięcia (pion)
MW 35x5 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
1.85 kg / 4.08 lbs
1850.0 g / 18.1 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
1.75 kg / 3.86 lbs
1752.0 g / 17.2 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
1.63 kg / 3.59 lbs
1630.0 g / 16.0 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
1.49 kg / 3.29 lbs
1494.0 g / 14.7 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
1.20 kg / 2.65 lbs
1202.0 g / 11.8 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.59 kg / 1.29 lbs
586.0 g / 5.7 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.25 kg / 0.56 lbs
254.0 g / 2.5 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.11 kg / 0.24 lbs
108.0 g / 1.1 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.02 kg / 0.05 lbs
24.0 g / 0.2 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
2.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Montaż pionowy (poślizg) - udźwig wertykalny
MW 35x5 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
2.78 kg / 6.12 lbs
2775.0 g / 27.2 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
1.85 kg / 4.08 lbs
1850.0 g / 18.1 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
0.93 kg / 2.04 lbs
925.0 g / 9.1 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
4.63 kg / 10.20 lbs
4625.0 g / 45.4 N
|
Tabela 4: Grubość stali (wpływ podłoża) - dobór blachy
MW 35x5 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.93 kg / 2.04 lbs
925.0 g / 9.1 N
|
| 1 mm |
|
2.31 kg / 5.10 lbs
2312.5 g / 22.7 N
|
| 2 mm |
|
4.63 kg / 10.20 lbs
4625.0 g / 45.4 N
|
| 3 mm |
|
6.94 kg / 15.29 lbs
6937.5 g / 68.1 N
|
| 5 mm |
|
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
| 10 mm |
|
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
| 11 mm |
|
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
| 12 mm |
|
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
Tabela 5: Wytrzymałość temperaturowa (zachowanie materiału) - limit termiczny
MW 35x5 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
9.25 kg / 20.39 lbs
9250.0 g / 90.7 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
9.05 kg / 19.94 lbs
9046.5 g / 88.7 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
8.84 kg / 19.50 lbs
8843.0 g / 86.7 N
|
|
| 80 °C | -6.6% |
8.64 kg / 19.05 lbs
8639.5 g / 84.8 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
6.59 kg / 14.52 lbs
6586.0 g / 64.6 N
|
Tabela 6: Dwa magnesy (odpychanie) - kolizja pól
MW 35x5 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Siła zsuwania (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
17.20 kg / 37.92 lbs
3 075 Gs
|
2.58 kg / 5.69 lbs
2580 g / 25.3 N
|
N/A |
| 1 mm |
16.78 kg / 36.99 lbs
3 364 Gs
|
2.52 kg / 5.55 lbs
2517 g / 24.7 N
|
15.10 kg / 33.29 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
16.29 kg / 35.91 lbs
3 314 Gs
|
2.44 kg / 5.39 lbs
2443 g / 24.0 N
|
14.66 kg / 32.32 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
15.75 kg / 34.71 lbs
3 259 Gs
|
2.36 kg / 5.21 lbs
2362 g / 23.2 N
|
14.17 kg / 31.24 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
14.54 kg / 32.05 lbs
3 131 Gs
|
2.18 kg / 4.81 lbs
2180 g / 21.4 N
|
13.08 kg / 28.84 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
11.18 kg / 24.64 lbs
2 746 Gs
|
1.68 kg / 3.70 lbs
1677 g / 16.4 N
|
10.06 kg / 22.18 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
5.45 kg / 12.02 lbs
1 918 Gs
|
0.82 kg / 1.80 lbs
818 g / 8.0 N
|
4.91 kg / 10.82 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.45 kg / 1.00 lbs
552 Gs
|
0.07 kg / 0.15 lbs
68 g / 0.7 N
|
0.41 kg / 0.90 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.21 kg / 0.47 lbs
380 Gs
|
0.03 kg / 0.07 lbs
32 g / 0.3 N
|
0.19 kg / 0.42 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.11 kg / 0.24 lbs
269 Gs
|
0.02 kg / 0.04 lbs
16 g / 0.2 N
|
0.10 kg / 0.21 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.06 kg / 0.13 lbs
197 Gs
|
0.01 kg / 0.02 lbs
9 g / 0.1 N
|
0.05 kg / 0.11 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.03 kg / 0.07 lbs
147 Gs
|
0.00 kg / 0.01 lbs
5 g / 0.0 N
|
0.03 kg / 0.06 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.02 kg / 0.04 lbs
112 Gs
|
0.00 kg / 0.01 lbs
3 g / 0.0 N
|
0.02 kg / 0.04 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Zagrożenia (implanty) - środki ostrożności
MW 35x5 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 12.5 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 9.5 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 7.5 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 6.0 cm |
| Kluczyk samochodowy | 50 Gs (5.0 mT) | 5.5 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 2.5 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 2.0 cm |
Tabela 8: Energia uderzenia (ryzyko pęknięcia) - ostrzeżenie
MW 35x5 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
19.08 km/h
(5.30 m/s)
|
0.51 J | |
| 30 mm |
28.19 km/h
(7.83 m/s)
|
1.11 J | |
| 50 mm |
36.13 km/h
(10.04 m/s)
|
1.82 J | |
| 100 mm |
51.07 km/h
(14.18 m/s)
|
3.63 J |
Tabela 9: Trwałość powłoki antykorozyjnej
MW 35x5 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane elektryczne (Flux)
MW 35x5 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 20 291 Mx | 202.9 µWb |
| Współczynnik Pc | 0.22 | Niski (Płaski) |
Tabela 11: Praca w wodzie (Magnet Fishing)
MW 35x5 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 9.25 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
10.59 kg
(+1.34 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Siła zsuwająca
*Pamiętaj: Na powierzchni pionowej magnes zachowa zaledwie ~20-30% siły oderwania.
2. Nasycenie magnetyczne
*Cienka blacha (np. obudowa PC 0.5mm) wyraźnie ogranicza siłę trzymania.
3. Wytrzymałość temperaturowa
*Dla materiału N38 granica bezpieczeństwa to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 0.22
Niniejsza symulacja obrazuje stabilność magnetyczną wybranego magnesu w konkretnych warunkach geometrycznych. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Specyfikacja materiałowa
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Dane środowiskowe
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Inne propozycje
Wady oraz zalety neodymowych magnesów Nd2Fe14B.
Plusy
- Cechują się stabilnością – przez okres ok. 10 lat gubią maksymalnie ~1% swojej pierwotnej siły (pomiary wskazują na taką wartość).
- Są stabilne magnetycznie, gdyż wykazują wysoką odporność na zewnętrzne czynniki.
- Pokrycie materiałami takimi jak nikiel, srebro lub złoto nadaje im elegancki i lśniący charakter.
- Wyróżniają się bardzo wysoką gęstością pola na powierzchni, co umożliwia silne chwytanie z dużą mocą.
- Wykazują imponującą wytrzymałość termiczną, co umożliwia ich użycie w warunkach do 230°C (dotyczy odpowiednich serii).
- Można je precyzyjnie obrabiać do niestandardowych wymiarów, co ułatwia ich adaptację w przemyśle.
- Znajdują szerokie zastosowanie w przemyśle high-tech – od dysków twardych i motorów elektrycznych, po precyzyjną aparaturę medyczną.
- Moc w skali mikro – ich niewielka objętość nie przeszkadza w generowaniu dużej siły przyciągania.
Słabe strony
- Pamiętaj o ich kruchości – bez odpowiedniej obudowy mogą pękać przy gwałtownym zwarciu.
- Wrażliwość na ciepło: przekroczenie 80°C może trwale osłabić magnes (zależnie od wymiarów). Rozwiązaniem są nasze magnesy wysokotemperaturowe [AH].
- Brak odporności na wodę skutkuje utlenianiem. Do zadań zewnętrznych rekomendujemy wyłącznie magnesy w pełnej izolacji (plastik/guma).
- Obróbka jest trudna – wiercenie otworów w samym magnesie jest ryzykowne. Lepiej wybrać gotowe uchwyty magnetyczne (magnes w obudowie).
- Produkt niebezpieczny po połknięciu. Bezwzględnie chronić przed dziećmi. Wewnątrz ciała magnesy mogą się połączyć, powodując uszkodzenia jelit.
- Są produktem premium – ich cena jest wyższa niż ferrytów, co należy uwzględnić przy kalkulacji produkcji.
Analiza siły trzymania
Maksymalna siła przyciągania magnesu – co ma na to wpływ?
- przy użyciu zwory ze stali niskowęglowej, gwarantującej maksymalne skupienie pola
- której wymiar poprzeczny sięga przynajmniej 10 mm
- charakteryzującej się równą strukturą
- przy całkowitym braku odstępu (bez powłok)
- podczas ciągnięcia w kierunku pionowym do płaszczyzny mocowania
- w stabilnej temperaturze pokojowej
Kluczowe elementy wpływające na udźwig
- Szczelina powietrzna (pomiędzy magnesem a blachą), gdyż nawet niewielka odległość (np. 0,5 mm) skutkuje drastyczny spadek udźwigu nawet o 50% (dotyczy to także lakieru, rdzy czy zanieczyszczeń).
- Sposób obciążenia – parametr katalogowy dotyczy ciągnięcia w pionie. Przy próbie przesunięcia, magnes trzyma dużo słabiej (zazwyczaj ok. 20-30% siły nominalnej).
- Grubość ścianki – im cieńsza blacha, tym słabsze trzymanie. Część pola magnetycznego przechodzi przez materiał, zamiast zamienić się w udźwig.
- Materiał blachy – stal niskowęglowa daje najlepsze rezultaty. Stale stopowe zmniejszają właściwości magnetyczne i siłę trzymania.
- Gładkość – idealny styk jest możliwy tylko na wypolerowanej stali. Wszelkie rysy i nierówności tworzą poduszki powietrzne, redukując siłę.
- Warunki termiczne – magnesy neodymowe posiadają ujemny współczynnik temperaturowy. W wyższych temperaturach są słabsze, a w niskich mogą być silniejsze (do pewnej granicy).
Udźwig mierzono używając blachy o gładkiej powierzchni o optymalnej grubości (min. 20 mm), przy siłach działających pionowo, jednak przy działaniu siły na zsuwanie siła trzymania jest mniejsza nawet pięć razy. Ponadto, nawet minimalna przerwa między powierzchnią magnesu, a blachą obniża siłę trzymania.
Środki ostrożności podczas pracy z magnesami neodymowymi
Temperatura pracy
Standardowe magnesy neodymowe (typ N) tracą właściwości po przekroczeniu temperatury 80°C. Uszkodzenie jest permanentne.
Niebezpieczeństwo przytrzaśnięcia
Szukając <strong>magnesów walcowych o dużym udźwigu</strong> lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi <strong>magnesami płytkowymi do montażu</strong> konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Zagrożenie dla nawigacji
Ważna informacja: magnesy neodymowe wytwarzają pole, które mylą systemy nawigacji. Zachowaj bezpieczny dystans od telefonu, tabletu i nawigacji.
Obróbka mechaniczna
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz <strong>kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania</strong> w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane <a href="/produkty/uchwyty/przelotowe/">magnesy pod wkręt</a> produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
Uwaga medyczna
Uwaga zdrowotna: Magnesy neodymowe mogą dezaktywować rozruszniki serca i defibrylatory. Unikaj kontaktu, jeśli posiadasz urządzenia wspomagające.
Nośniki danych
Bardzo silne pole magnetyczne może usunąć informacje na kartach kredytowych, nośnikach HDD i innych nośnikach magnetycznych. Utrzymuj odległość min. 10 cm.
Ryzyko połknięcia
Zawsze chroń magnesy przed najmłodszymi. Niebezpieczeństwo połknięcia jest wysokie, a konsekwencje połączenia się magnesów wewnątrz organizmu są nieodwracalne.
Podatność na pękanie
Mimo niklowej powłoki, neodym jest kruchy i nie znosi udarów. Unikaj uderzeń, gdyż magnes może się pokruszyć na drobiny.
Niklowa powłoka a alergia
Wiedza medyczna potwierdza, że powłoka niklowa (standardowe zabezpieczenie magnesów) jest częstą przyczyną uczuleń. Jeśli jesteś alergikiem, unikaj trzymania magnesów gołą dłonią lub zakup wersje w obudowie plastikowej.
Siła neodymu
Używaj magnesy odpowiedzialnie. Ich ogromna siła może zaskoczyć nawet doświadczonych użytkowników. Bądź skupiony i respektuj ich siły.
