MPL 5x4x1 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
magnes neodymowy płytkowy
Numer katalogowy 020169
GTIN/EAN: 5906301811756
- Długość
- 5 mm [±0,1 mm]
- Szerokość
- 4 mm [±0,1 mm]
- Wysokość
- 1 mm [±0,1 mm]
- Waga
- 0.15 g
- Kierunek magnesowania
- ↑ osiowy
- Powłoka
- [NiCuNi] nikiel
0.1845 zł z VAT / szt. + cena za transport
0.1500 zł netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?Raport inżynierski tego magnesu
Pełna analiza w PDF: siła oderwania i ścinania, wpływ odległości, temperatury i grubości blachy, bezpieczne odległości BHP oraz krzywa demagnetyzacji.
Zadzwoń i zapytaj
+48 888 99 98 98
alternatywnie zostaw wiadomość poprzez
formularz zgłoszeniowy
przez naszą stronę.
Parametry i formę elementów magnetycznych skontrolujesz u nas w
narzędziu online do obliczeń.
Zamów do 14:00, a wyślemy dziś!
Właściwości fizyczne MPL 5x4x1 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
Specyfikacja / charakterystyka - MPL 5x4x1 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 020169 |
| GTIN/EAN | 5906301811756 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Długość | 5 mm [±0,1 mm] |
| Szerokość | 4 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 1 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 0.15 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 0.32 kg / 3.16 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 232.88 mT / 2329 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Symulacja techniczna magnesu neodymowego - dane
Niniejsze wartości stanowią wynik kalkulacji inżynierskiej. Wartości oparte są na algorytmach dla klasy Nd2Fe14B. Rzeczywiste parametry mogą nieznacznie się różnić. Traktuj te dane jako punkt odniesienia dla projektantów.
Tabela 1: Siła prostopadła statyczna (siła vs odległość) - wykres oddziaływania
MPL 5x4x1 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
2327 Gs
232.7 mT
|
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
niskie ryzyko |
| 1 mm |
1559 Gs
155.9 mT
|
0.14 kg / 0.32 lbs
143.7 g / 1.4 N
|
niskie ryzyko |
| 2 mm |
876 Gs
87.6 mT
|
0.05 kg / 0.10 lbs
45.3 g / 0.4 N
|
niskie ryzyko |
| 3 mm |
488 Gs
48.8 mT
|
0.01 kg / 0.03 lbs
14.1 g / 0.1 N
|
niskie ryzyko |
| 5 mm |
177 Gs
17.7 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
1.9 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 10 mm |
31 Gs
3.1 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.1 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 15 mm |
10 Gs
1.0 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 20 mm |
4 Gs
0.4 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 30 mm |
1 Gs
0.1 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 50 mm |
0 Gs
0.0 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
Tabela 2: Równoległa siła obsunięcia (ściana)
MPL 5x4x1 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
0.06 kg / 0.14 lbs
64.0 g / 0.6 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
0.03 kg / 0.06 lbs
28.0 g / 0.3 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
0.01 kg / 0.02 lbs
10.0 g / 0.1 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
2.0 g / 0.0 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Montaż pionowy (ścinanie) - udźwig wertykalny
MPL 5x4x1 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
0.10 kg / 0.21 lbs
96.0 g / 0.9 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
0.06 kg / 0.14 lbs
64.0 g / 0.6 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
0.03 kg / 0.07 lbs
32.0 g / 0.3 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
0.16 kg / 0.35 lbs
160.0 g / 1.6 N
|
Tabela 4: Grubość stali (nasycenie) - dobór blachy
MPL 5x4x1 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.03 kg / 0.07 lbs
32.0 g / 0.3 N
|
| 1 mm |
|
0.08 kg / 0.18 lbs
80.0 g / 0.8 N
|
| 2 mm |
|
0.16 kg / 0.35 lbs
160.0 g / 1.6 N
|
| 3 mm |
|
0.24 kg / 0.53 lbs
240.0 g / 2.4 N
|
| 5 mm |
|
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
| 10 mm |
|
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
| 11 mm |
|
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
| 12 mm |
|
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
Tabela 5: Praca w cieple (stabilność) - limit termiczny
MPL 5x4x1 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
0.32 kg / 0.71 lbs
320.0 g / 3.1 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
0.31 kg / 0.69 lbs
313.0 g / 3.1 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
0.31 kg / 0.67 lbs
305.9 g / 3.0 N
|
|
| 80 °C | -6.6% |
0.30 kg / 0.66 lbs
298.9 g / 2.9 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
0.23 kg / 0.50 lbs
227.8 g / 2.2 N
|
Tabela 6: Dwa magnesy (przyciąganie) - zasięg pola
MPL 5x4x1 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Siła zsuwania (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
0.67 kg / 1.47 lbs
3 878 Gs
|
0.10 kg / 0.22 lbs
100 g / 1.0 N
|
N/A |
| 1 mm |
0.48 kg / 1.06 lbs
3 959 Gs
|
0.07 kg / 0.16 lbs
72 g / 0.7 N
|
0.43 kg / 0.96 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
0.30 kg / 0.66 lbs
3 118 Gs
|
0.04 kg / 0.10 lbs
45 g / 0.4 N
|
0.27 kg / 0.59 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
0.17 kg / 0.38 lbs
2 356 Gs
|
0.03 kg / 0.06 lbs
26 g / 0.3 N
|
0.15 kg / 0.34 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
0.05 kg / 0.12 lbs
1 302 Gs
|
0.01 kg / 0.02 lbs
8 g / 0.1 N
|
0.05 kg / 0.10 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
0.00 kg / 0.01 lbs
355 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
1 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
63 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
5 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
3 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
2 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
1 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
1 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
1 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Strefy ochronne (implanty) - ostrzeżenia
MPL 5x4x1 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 2.0 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 2.0 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 1.5 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 1.0 cm |
| Kluczyk samochodowy | 50 Gs (5.0 mT) | 1.0 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 0.5 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 0.5 cm |
Tabela 8: Dynamika (energia kinetyczna) - skutki zderzenia
MPL 5x4x1 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
24.75 km/h
(6.87 m/s)
|
0.00 J | |
| 30 mm |
24.74 km/h
(6.87 m/s)
|
0.00 J | |
| 50 mm |
24.71 km/h
(6.86 m/s)
|
0.00 J | |
| 100 mm |
24.75 km/h
(6.88 m/s)
|
0.00 J |
Tabela 9: Trwałość powłoki antykorozyjnej
MPL 5x4x1 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane konstrukcyjne (Flux)
MPL 5x4x1 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 531 Mx | 5.3 µWb |
| Współczynnik Pc | 0.29 | Niski (Płaski) |
Tabela 11: Praca w wodzie (Magnet Fishing)
MPL 5x4x1 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 0.32 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
0.37 kg
(+0.05 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Montaż na ścianie (ześlizg)
*Pamiętaj: Na powierzchni pionowej magnes zachowa jedynie ~20-30% siły prostopadłej.
2. Efektywność, a grubość stali
*Zbyt cienki metal (np. blacha karoseryjna) wyraźnie osłabia udźwig magnesu.
3. Spadek mocy w temperaturze
*W klasie N38 maksymalna temperatura to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 0.29
Niniejsza symulacja obrazuje stabilność magnetyczną wybranego magnesu w konkretnych warunkach geometrycznych. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Skład chemiczny materiału
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Dane środowiskowe
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Inne propozycje
Zalety oraz wady magnesów neodymowych Nd2Fe14B.
Plusy
- Cechują się stabilnością – przez okres ok. 10 lat gubią maksymalnie ~1% swojej mocy (wg danych).
- Zewnętrzne pola magnetyczne nie powodują ich szybkiego rozmagnesowania – posiadają dużą zdolność odporności magnetycznej.
- Powłoka ochronna (np. niklowa) zapewnia im metaliczny połysk, co podnosi ich walory wizualne.
- Generują niezwykle silne pole magnetyczne przy biegunach, co jest ich kluczową cechą.
- Specjalna mieszanka pierwiastków sprawia, że wykazują odporność na wysokie temperatury (zależnie od kształtu, nawet do 230°C).
- Elastyczność kształtowania – można je wykonać w dowolnych formach, idealnych do wymagań klienta.
- Pełnią kluczową rolę w rozwoju technologii, będąc sercem generatorów, pamięci masowych i urządzeń ratujących życie.
- Moc w skali mikro – ich niewielka objętość nie przeszkadza w generowaniu dużej siły przyciągania.
Ograniczenia
- Ze względu na kruchość, wymagają ostrożności. Silne uderzenie może je zniszczyć, stąd zalecenie stosowania osłon.
- Klasyczne neodymy tracą moc powyżej 80°C. Jeśli wymagasz pracy w wyższych temperaturach, wybierz serię [AH] (odporną do 230°C).
- Brak odporności na wodę skutkuje utlenianiem. Do zadań zewnętrznych rekomendujemy wyłącznie magnesy w pełnej izolacji (plastik/guma).
- Trudności montażowe: zamiast próbować robić otwory kruchy magnes, wybierz uchwytów w stalowej obudowie, które posiadają gwinty.
- Ryzyko połknięcia – drobne magnesy są groźne dla dzieci. Połknięcie kilku sztuk grozi operacją. Dodatkowo mogą zakłócać badania (np. rezonans).
- Za jakość trzeba płacić – magnesy neodymowe są droższe od ceramicznych, co wpływa na ekonomię rozwiązania.
Parametry udźwigu
Maksymalny udźwig magnesu – co się na to składa?
- przy użyciu blachy ze stali niskowęglowej, gwarantującej maksymalne skupienie pola
- posiadającej grubość min. 10 mm dla pełnego zamknięcia strumienia
- charakteryzującej się brakiem chropowatości
- bez żadnej szczeliny pomiędzy magnesem a stalą
- dla siły przyłożonej pod kątem prostym (na odrywanie, nie zsuwanie)
- przy temperaturze otoczenia ok. 20 stopni Celsjusza
Udźwig w warunkach rzeczywistych – czynniki
- Szczelina między magnesem a stalą – nawet ułamek milimetra dystansu (spowodowany np. lakierem lub nierównością) zmniejsza efektywność magnesu, często o połowę przy zaledwie 0,5 mm.
- Kierunek siły – należy wiedzieć, że magnes ma największą siłę prostopadle. Przy zsuwaniu w dół, siła trzymania spada drastycznie, często do poziomu 20-30% wartości nominalnej.
- Masywność podłoża – za chuda stal nie zamyka strumienia, przez co część strumienia ucieka na drugą stronę.
- Skład materiału – różne stopy przyciąga się identycznie. Dodatki stopowe pogarszają interakcję z magnesem.
- Gładkość – idealny styk jest możliwy tylko na wypolerowanej stali. Wszelkie rysy i nierówności zmniejszają realną powierzchnię styku, redukując siłę.
- Wpływ temperatury – gorące środowisko osłabia siłę przyciągania. Przekroczenie temperatury granicznej może trwale uszkodzić magnes.
Udźwig wyznaczano z wykorzystaniem gładkiej blachy o optymalnej grubości (min. 20 mm), przy działaniu siły prostopadłej, z kolei przy działaniu siły na zsuwanie nośność jest mniejsza nawet pięciokrotnie. Dodatkowo, nawet drobny odstęp pomiędzy magnesem, a blachą obniża siłę trzymania.
BHP przy magnesach
Niebezpieczeństwo przytrzaśnięcia
Szukając magnesów walcowych o dużym udźwigu lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi magnesami płytkowymi do montażu konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Ryzyko połknięcia
Zawsze zabezpiecz magnesy przed dostępem dzieci. Ryzyko zadławienia jest bardzo duże, a skutki zwarcia magnesów wewnątrz organizmu są nieodwracalne.
Elektronika precyzyjna
Moduły GPS i smartfony są niezwykle podatne na pole magnetyczne. Bliskie sąsiedztwo z silnym magnesem może trwale uszkodzić sensory w Twoim telefonie.
Nie zbliżaj do komputera
Unikaj zbliżania magnesów do portfela, komputera czy ekranu. Pole magnetyczne może nieodwracalnie zepsuć te urządzenia oraz skasować dane z kart.
Rozruszniki serca
Dla posiadaczy implantów: Silne pole magnetyczne wpływa na urządzenia medyczne. Utrzymuj co najmniej 30 cm odstępu lub zleć komuś innemu obsługę magnesów.
Magnesy są kruche
Uwaga na odpryski. Magnesy mogą eksplodować przy niekontrolowanym uderzeniu, wyrzucając ostre odłamki w powietrze. Zalecamy okulary ochronne.
Pył jest łatwopalny
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane magnesy pod wkręt produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
Wrażliwość na ciepło
Nie przegrzewaj. Magnesy neodymowe są nieodporne na temperaturę. Jeśli potrzebujesz odporności powyżej 80°C, wybierz magnesy odporne na ciepło (H, SH, UH).
Nadwrażliwość na metale
Ostrzeżenie dla alergików: powłoka Ni-Cu-Ni ma w składzie nikiel. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznej, należy natychmiast przerwać pracę z magnesami i użyć środków ochronnych.
Nie lekceważ mocy
Używaj magnesy z rozwagą. Ich gigantyczny udźwig może zaskoczyć nawet profesjonalistów. Planuj ruchy i respektuj ich siły.
