MP 16x8/4x3 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
magnes neodymowy pierścieniowy
Numer katalogowy 030396
GTIN/EAN: 5906301812333
Średnica
16 mm [±0,1 mm]
Średnica wewnętrzna Ø
8/4 mm [±0,1 mm]
Wysokość
3 mm [±0,1 mm]
Waga
4.24 g
Kierunek magnesowania
↑ osiowy
Udźwig
2.78 kg / 27.29 N
Indukcja magnetyczna
217.61 mT / 2176 Gs
Powłoka
[NiCuNi] nikiel
2.50 ZŁ z VAT / szt. + cena za transport
2.03 ZŁ netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?
Dzwoń do nas
+48 888 99 98 98
albo pisz korzystając z
formularz zgłoszeniowy
przez naszą stronę.
Siłę a także budowę magnesów sprawdzisz dzięki naszemu
kalkulatorze magnetycznym.
Zamów do 14:00, a wyślemy dziś!
Właściwości fizyczne MP 16x8/4x3 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
Specyfikacja / charakterystyka - MP 16x8/4x3 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 030396 |
| GTIN/EAN | 5906301812333 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Średnica | 16 mm [±0,1 mm] |
| Średnica wewnętrzna Ø | 8/4 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 3 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 4.24 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 2.78 kg / 27.29 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 217.61 mT / 2176 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Analiza fizyczna magnesu neodymowego - parametry techniczne
Poniższe wartości stanowią bezpośredni efekt symulacji fizycznej. Wyniki oparte są na modelach dla materiału Nd2Fe14B. Rzeczywiste warunki mogą nieznacznie różnić się od wartości teoretycznych. Traktuj te wyliczenia jako punkt odniesienia dla projektantów.
Tabela 1: Udźwig statyczny prostopadły (udźwig vs odległość) - spadek mocy
MP 16x8/4x3 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
1882 Gs
188.2 mT
|
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
średnie ryzyko |
| 1 mm |
1746 Gs
174.6 mT
|
2.39 kg / 5.27 lbs
2392.4 g / 23.5 N
|
średnie ryzyko |
| 2 mm |
1561 Gs
156.1 mT
|
1.91 kg / 4.22 lbs
1913.9 g / 18.8 N
|
niskie ryzyko |
| 3 mm |
1357 Gs
135.7 mT
|
1.45 kg / 3.19 lbs
1445.8 g / 14.2 N
|
niskie ryzyko |
| 5 mm |
969 Gs
96.9 mT
|
0.74 kg / 1.63 lbs
737.7 g / 7.2 N
|
niskie ryzyko |
| 10 mm |
387 Gs
38.7 mT
|
0.12 kg / 0.26 lbs
117.4 g / 1.2 N
|
niskie ryzyko |
| 15 mm |
171 Gs
17.1 mT
|
0.02 kg / 0.05 lbs
22.9 g / 0.2 N
|
niskie ryzyko |
| 20 mm |
87 Gs
8.7 mT
|
0.01 kg / 0.01 lbs
5.9 g / 0.1 N
|
niskie ryzyko |
| 30 mm |
30 Gs
3.0 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.7 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 50 mm |
7 Gs
0.7 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
Tabela 2: Równoległa siła obsunięcia (ściana)
MP 16x8/4x3 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
0.56 kg / 1.23 lbs
556.0 g / 5.5 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
0.48 kg / 1.05 lbs
478.0 g / 4.7 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
0.38 kg / 0.84 lbs
382.0 g / 3.7 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
0.29 kg / 0.64 lbs
290.0 g / 2.8 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
0.15 kg / 0.33 lbs
148.0 g / 1.5 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.02 kg / 0.05 lbs
24.0 g / 0.2 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.01 lbs
4.0 g / 0.0 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
2.0 g / 0.0 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Siła na ścianie (ścinanie) - udźwig wertykalny
MP 16x8/4x3 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
0.83 kg / 1.84 lbs
834.0 g / 8.2 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
0.56 kg / 1.23 lbs
556.0 g / 5.5 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
0.28 kg / 0.61 lbs
278.0 g / 2.7 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
1.39 kg / 3.06 lbs
1390.0 g / 13.6 N
|
Tabela 4: Efektywność materiałowa (wpływ podłoża) - dobór blachy
MP 16x8/4x3 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.28 kg / 0.61 lbs
278.0 g / 2.7 N
|
| 1 mm |
|
0.70 kg / 1.53 lbs
695.0 g / 6.8 N
|
| 2 mm |
|
1.39 kg / 3.06 lbs
1390.0 g / 13.6 N
|
| 3 mm |
|
2.09 kg / 4.60 lbs
2085.0 g / 20.5 N
|
| 5 mm |
|
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
| 10 mm |
|
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
| 11 mm |
|
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
| 12 mm |
|
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
Tabela 5: Praca w cieple (zachowanie materiału) - próg odporności
MP 16x8/4x3 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
2.78 kg / 6.13 lbs
2780.0 g / 27.3 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
2.72 kg / 5.99 lbs
2718.8 g / 26.7 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
2.66 kg / 5.86 lbs
2657.7 g / 26.1 N
|
|
| 80 °C | -6.6% |
2.60 kg / 5.72 lbs
2596.5 g / 25.5 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
1.98 kg / 4.36 lbs
1979.4 g / 19.4 N
|
Tabela 6: Interakcja magnes-magnes (odpychanie) - zasięg pola
MP 16x8/4x3 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Siła ścinająca (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
3.50 kg / 7.71 lbs
3 330 Gs
|
0.52 kg / 1.16 lbs
525 g / 5.1 N
|
N/A |
| 1 mm |
3.28 kg / 7.23 lbs
3 644 Gs
|
0.49 kg / 1.08 lbs
492 g / 4.8 N
|
2.95 kg / 6.51 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
3.01 kg / 6.64 lbs
3 492 Gs
|
0.45 kg / 1.00 lbs
452 g / 4.4 N
|
2.71 kg / 5.97 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
2.71 kg / 5.98 lbs
3 316 Gs
|
0.41 kg / 0.90 lbs
407 g / 4.0 N
|
2.44 kg / 5.39 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
2.11 kg / 4.64 lbs
2 920 Gs
|
0.32 kg / 0.70 lbs
316 g / 3.1 N
|
1.90 kg / 4.18 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
0.93 kg / 2.05 lbs
1 939 Gs
|
0.14 kg / 0.31 lbs
139 g / 1.4 N
|
0.84 kg / 1.84 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
0.15 kg / 0.33 lbs
773 Gs
|
0.02 kg / 0.05 lbs
22 g / 0.2 N
|
0.13 kg / 0.29 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.00 kg / 0.01 lbs
98 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
60 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
40 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
27 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
20 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
14 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Strefy ochronne (implanty) - ostrzeżenia
MP 16x8/4x3 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 6.0 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 4.5 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 3.5 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 3.0 cm |
| Immobilizer | 50 Gs (5.0 mT) | 2.5 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 1.0 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 1.0 cm |
Tabela 8: Energia uderzenia (energia kinetyczna) - ostrzeżenie
MP 16x8/4x3 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
26.50 km/h
(7.36 m/s)
|
0.11 J | |
| 30 mm |
44.74 km/h
(12.43 m/s)
|
0.33 J | |
| 50 mm |
57.74 km/h
(16.04 m/s)
|
0.55 J | |
| 100 mm |
81.66 km/h
(22.68 m/s)
|
1.09 J |
Tabela 9: Odporność na korozję
MP 16x8/4x3 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane elektryczne (Flux)
MP 16x8/4x3 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 3 743 Mx | 37.4 µWb |
| Współczynnik Pc | 0.24 | Niski (Płaski) |
Tabela 11: Praca w wodzie (Magnet Fishing)
MP 16x8/4x3 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 2.78 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
3.18 kg
(+0.40 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Siła zsuwająca
*Ważne: Na powierzchni pionowej magnes zachowa zaledwie ok. 20-30% nominalnego udźwigu.
2. Efektywność, a grubość stali
*Cienka blacha (np. obudowa PC 0.5mm) wyraźnie ogranicza siłę trzymania.
3. Stabilność termiczna
*Dla standardowych magnesów krytyczny próg to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 0.24
Niniejsza symulacja obrazuje stabilność magnetyczną wybranego magnesu w konkretnych warunkach geometrycznych. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Specyfikacja materiałowa
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Zrównoważony rozwój
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Inne oferty
Zalety i wady magnesów neodymowych Nd2Fe14B.
Plusy
- Długowieczność to ich atut – nawet po 10 lat spadek siły magnetycznej wynosi zaledwie ~1% (teoretycznie).
- Zewnętrzne pola magnetyczne nie wpływają na ich utraty mocy – posiadają wysoki współczynnik koercji.
- Wykończenie materiałami takimi jak nikiel, srebro lub złoto nadaje im profesjonalny i lśniący charakter.
- Indukcja magnetyczna na powierzchni tych magnesów jest imponująca, co czyni je najsilniejszymi w swojej klasie.
- Wersje specjalistyczne radzą sobie w temperaturach sięgających 230°C, zachowując swoje parametry.
- Wszechstronność kształtowania – można je produkować w rozmaitych formach, idealnych do wymagań klienta.
- Pełnią kluczową rolę w rozwoju technologii, będąc sercem silników, dysków i urządzeń ratujących życie.
- Doskonała relacja wielkości do siły – są małe, ale niezwykle mocne, co pozwala na ich montaż w precyzyjnych mechanizmach.
Ograniczenia
- Kruchość to ich mankament. Mogą pęknąć przy upadku, dlatego warto stosować osłony lub montaż w stali.
- Gorąco to wróg neodymów – powyżej 80°C tracą właściwości. Do zadań specjalnych polecamy serię [AH], działającą stabilnie aż do 230°C.
- Podatność na wilgoć skutkuje utlenianiem. Do zadań zewnętrznych rekomendujemy wyłącznie magnesy zabezpieczone antykorozyjnie (plastik/guma).
- Trudności montażowe: zamiast próbować robić otwory kruchy magnes, skorzystaj z uchwytów w stalowej obudowie, które posiadają gwinty.
- Uważaj na małe części – połknięcie wymaga interwencji chirurga. Mogą też być problemem przy badaniach lekarskich.
- Nie należą do tanich – ich cena jest wyższa niż ferrytów, co należy uwzględnić przy planowaniu kosztów.
Parametry udźwigu
Najwyższa nośność magnesu – od czego zależy?
- przy zastosowaniu blachy ze stali niskowęglowej, gwarantującej pełne nasycenie magnetyczne
- posiadającej grubość minimum 10 mm aby uniknąć nasycenia
- charakteryzującej się równą strukturą
- bez żadnej warstwy izolującej pomiędzy magnesem a stalą
- dla siły przyłożonej pod kątem prostym (na odrywanie, nie zsuwanie)
- w neutralnych warunkach termicznych
Kluczowe elementy wpływające na udźwig
- Dystans – obecność ciała obcego (rdza, taśma, powietrze) przerywa obwód magnetyczny, co obniża moc lawinowo (nawet o 50% przy 0,5 mm).
- Kąt odrywania – pamiętaj, że magnes najmocniej trzyma prostopadle. Przy zsuwaniu w dół, siła trzymania spada drastycznie, często do poziomu 20-30% wartości nominalnej.
- Grubość stali – zbyt cienka blacha powoduje nasycenie magnetyczne, przez co część strumienia marnuje się na drugą stronę.
- Rodzaj stali – stal niskowęglowa daje najlepsze rezultaty. Większa zawartość węgla zmniejszają przenikalność magnetyczną i udźwig.
- Gładkość – pełny kontakt jest możliwy tylko na wypolerowanej stali. Wszelkie rysy i nierówności tworzą poduszki powietrzne, osłabiając magnes.
- Czynnik termiczny – wysoka temperatura zmniejsza pole magnetyczne. Zbyt wysoka temperatura może trwale rozmagnesować magnes.
Pomiar udźwigu wykonywano na blachach o gładkiej powierzchni o optymalnej grubości, przy prostopadłym działaniu siły, jednak przy działaniu siły na zsuwanie siła trzymania jest mniejsza nawet pięć razy. Dodatkowo, nawet niewielka szczelina pomiędzy powierzchnią magnesu, a blachą obniża siłę trzymania.
Instrukcja bezpiecznej obsługi magnesów
Nadwrażliwość na metale
Ostrzeżenie dla alergików: warstwa ochronna Ni-Cu-Ni zawiera nikiel. W przypadku wystąpienia świądu lub podrażnienia, należy bezzwłocznie zakończyć pracę z magnesami i użyć środków ochronnych.
Zagrożenie życia
Pacjenci z rozrusznikiem serca muszą utrzymać duży odstęp od magnesów. Silny magnes może rozregulować działanie urządzenia ratującego życie.
Nie przegrzewaj magnesów
Typowe magnesy neodymowe (klasa N) tracą moc po przekroczeniu temperatury 80°C. Uszkodzenie jest permanentne.
Bezpieczna praca
Stosuj magnesy świadomie. Ich ogromna siła może zaskoczyć nawet doświadczonych użytkowników. Bądź skupiony i respektuj ich siły.
Kruchość materiału
Magnesy neodymowe to materiał ceramiczny, co oznacza, że są podatne na pęknięcia. Gwałtowne złączenie dwóch magnesów wywoła ich rozpryśnięcie na ostre odłamki.
Smartfony i tablety
Moduły GPS i smartfony są wyjątkowo wrażliwe na pole magnetyczne. Bliskie sąsiedztwo z silnym magnesem może trwale uszkodzić czujniki w Twoim telefonie.
Ochrona dłoni
Szukając <strong>magnesów walcowych o dużym udźwigu</strong> lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi <strong>magnesami płytkowymi do montażu</strong> konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Nośniki danych
Unikaj zbliżania magnesów do dokumentów, komputera czy telewizora. Pole magnetyczne może trwale uszkodzić te urządzenia oraz wymazać paski magnetyczne z kart.
Chronić przed dziećmi
Artykuł tylko dla osób pełnoletnich. Małe elementy mogą zostać połknięte, co prowadzi do perforacji jelit. Trzymaj poza zasięgiem niepowołanych osób.
Zagrożenie zapłonem
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz <strong>kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania</strong> w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane <a href="/produkty/uchwyty/przelotowe/">magnesy pod wkręt</a> produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
