MP 20x10x5 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
magnes neodymowy pierścieniowy
Numer katalogowy 030184
GTIN/EAN: 5906301812012
Średnica
20 mm [±0,1 mm]
Średnica wewnętrzna Ø
10 mm [±0,1 mm]
Wysokość
5 mm [±0,1 mm]
Waga
8.84 g
Kierunek magnesowania
↑ osiowy
Udźwig
5.20 kg / 50.97 N
Indukcja magnetyczna
277.16 mT / 2772 Gs
Powłoka
[NiCuNi] nikiel
4.50 ZŁ z VAT / szt. + cena za transport
3.66 ZŁ netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?
Zadzwoń i zapytaj
+48 888 99 98 98
alternatywnie daj znać przez
formularz
na stronie kontakt.
Parametry oraz formę magnesu zobaczysz w naszym
kalkulatorze magnetycznym.
Wysyłka tego samego dnia dla zamówień do godz. 14:00.
Specyfikacja - MP 20x10x5 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
Specyfikacja / charakterystyka - MP 20x10x5 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 030184 |
| GTIN/EAN | 5906301812012 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Średnica | 20 mm [±0,1 mm] |
| Średnica wewnętrzna Ø | 10 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 5 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 8.84 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 5.20 kg / 50.97 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 277.16 mT / 2772 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Analiza techniczna magnesu - parametry techniczne
Poniższe informacje są wynik symulacji matematycznej. Wyniki zostały wyliczone na modelach dla materiału Nd2Fe14B. Rzeczywiste osiągi mogą odbiegać od wyników symulacji. Prosimy traktować te dane jako pomoc pomocniczą przy projektowaniu systemów.
Tabela 1: Udźwig statyczny prostopadły (siła vs dystans) - wykres oddziaływania
MP 20x10x5 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
5917 Gs
591.7 mT
|
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
mocny |
| 1 mm |
5321 Gs
532.1 mT
|
4.21 kg / 9.27 lbs
4205.9 g / 41.3 N
|
mocny |
| 2 mm |
4736 Gs
473.6 mT
|
3.33 kg / 7.35 lbs
3332.2 g / 32.7 N
|
mocny |
| 3 mm |
4184 Gs
418.4 mT
|
2.60 kg / 5.73 lbs
2600.0 g / 25.5 N
|
mocny |
| 5 mm |
3216 Gs
321.6 mT
|
1.54 kg / 3.39 lbs
1536.2 g / 15.1 N
|
bezpieczny |
| 10 mm |
1650 Gs
165.0 mT
|
0.40 kg / 0.89 lbs
404.2 g / 4.0 N
|
bezpieczny |
| 15 mm |
907 Gs
90.7 mT
|
0.12 kg / 0.27 lbs
122.3 g / 1.2 N
|
bezpieczny |
| 20 mm |
544 Gs
54.4 mT
|
0.04 kg / 0.10 lbs
44.0 g / 0.4 N
|
bezpieczny |
| 30 mm |
240 Gs
24.0 mT
|
0.01 kg / 0.02 lbs
8.5 g / 0.1 N
|
bezpieczny |
| 50 mm |
75 Gs
7.5 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.8 g / 0.0 N
|
bezpieczny |
Tabela 2: Siła równoległa ześlizgu (ściana)
MP 20x10x5 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
1.04 kg / 2.29 lbs
1040.0 g / 10.2 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
0.84 kg / 1.86 lbs
842.0 g / 8.3 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
0.67 kg / 1.47 lbs
666.0 g / 6.5 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
0.52 kg / 1.15 lbs
520.0 g / 5.1 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
0.31 kg / 0.68 lbs
308.0 g / 3.0 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.08 kg / 0.18 lbs
80.0 g / 0.8 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.02 kg / 0.05 lbs
24.0 g / 0.2 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.01 kg / 0.02 lbs
8.0 g / 0.1 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
2.0 g / 0.0 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Montaż pionowy (poślizg) - udźwig wertykalny
MP 20x10x5 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
1.56 kg / 3.44 lbs
1560.0 g / 15.3 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
1.04 kg / 2.29 lbs
1040.0 g / 10.2 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
0.52 kg / 1.15 lbs
520.0 g / 5.1 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
2.60 kg / 5.73 lbs
2600.0 g / 25.5 N
|
Tabela 4: Efektywność materiałowa (nasycenie) - straty mocy
MP 20x10x5 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.52 kg / 1.15 lbs
520.0 g / 5.1 N
|
| 1 mm |
|
1.30 kg / 2.87 lbs
1300.0 g / 12.8 N
|
| 2 mm |
|
2.60 kg / 5.73 lbs
2600.0 g / 25.5 N
|
| 3 mm |
|
3.90 kg / 8.60 lbs
3900.0 g / 38.3 N
|
| 5 mm |
|
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
| 10 mm |
|
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
| 11 mm |
|
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
| 12 mm |
|
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
Tabela 5: Stabilność termiczna (stabilność) - limit termiczny
MP 20x10x5 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
5.20 kg / 11.46 lbs
5200.0 g / 51.0 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
5.09 kg / 11.21 lbs
5085.6 g / 49.9 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
4.97 kg / 10.96 lbs
4971.2 g / 48.8 N
|
OK |
| 80 °C | -6.6% |
4.86 kg / 10.71 lbs
4856.8 g / 47.6 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
3.70 kg / 8.16 lbs
3702.4 g / 36.3 N
|
Tabela 6: Dwa magnesy (odpychanie) - siły w układzie
MP 20x10x5 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Siła ścinająca (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
54.03 kg / 119.11 lbs
6 121 Gs
|
8.10 kg / 17.87 lbs
8104 g / 79.5 N
|
N/A |
| 1 mm |
48.76 kg / 107.50 lbs
11 242 Gs
|
7.31 kg / 16.13 lbs
7314 g / 71.8 N
|
43.89 kg / 96.75 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
43.70 kg / 96.34 lbs
10 642 Gs
|
6.55 kg / 14.45 lbs
6555 g / 64.3 N
|
39.33 kg / 86.71 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
38.98 kg / 85.94 lbs
10 051 Gs
|
5.85 kg / 12.89 lbs
5847 g / 57.4 N
|
35.08 kg / 77.34 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
30.63 kg / 67.54 lbs
8 910 Gs
|
4.60 kg / 10.13 lbs
4595 g / 45.1 N
|
27.57 kg / 60.78 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
15.96 kg / 35.19 lbs
6 432 Gs
|
2.39 kg / 5.28 lbs
2394 g / 23.5 N
|
14.36 kg / 31.67 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
4.20 kg / 9.26 lbs
3 299 Gs
|
0.63 kg / 1.39 lbs
630 g / 6.2 N
|
3.78 kg / 8.33 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.19 kg / 0.42 lbs
702 Gs
|
0.03 kg / 0.06 lbs
29 g / 0.3 N
|
0.17 kg / 0.38 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.09 kg / 0.20 lbs
480 Gs
|
0.01 kg / 0.03 lbs
13 g / 0.1 N
|
0.08 kg / 0.18 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.05 kg / 0.10 lbs
342 Gs
|
0.01 kg / 0.01 lbs
7 g / 0.1 N
|
0.04 kg / 0.09 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.02 kg / 0.05 lbs
253 Gs
|
0.00 kg / 0.01 lbs
4 g / 0.0 N
|
0.02 kg / 0.05 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.01 kg / 0.03 lbs
193 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
2 g / 0.0 N
|
0.01 kg / 0.03 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.01 kg / 0.02 lbs
150 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
1 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Zagrożenia (implanty) - środki ostrożności
MP 20x10x5 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 14.5 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 11.5 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 9.0 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 6.5 cm |
| Pilot do auta | 50 Gs (5.0 mT) | 6.0 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 2.5 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 2.0 cm |
Tabela 8: Energia uderzenia (energia kinetyczna) - ostrzeżenie
MP 20x10x5 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
25.62 km/h
(7.12 m/s)
|
0.22 J | |
| 30 mm |
42.41 km/h
(11.78 m/s)
|
0.61 J | |
| 50 mm |
54.70 km/h
(15.19 m/s)
|
1.02 J | |
| 100 mm |
77.35 km/h
(21.49 m/s)
|
2.04 J |
Tabela 9: Parametry powłoki (trwałość)
MP 20x10x5 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane elektryczne (Flux)
MP 20x10x5 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 16 116 Mx | 161.2 µWb |
| Współczynnik Pc | 1.13 | Wysoki (Stabilny) |
Tabela 11: Praca w wodzie (Magnet Fishing)
MP 20x10x5 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 5.20 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
5.95 kg
(+0.75 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Siła zsuwająca
*Ważne: Na powierzchni pionowej magnes utrzyma tylko ~20-30% siły prostopadłej.
2. Efektywność, a grubość stali
*Zbyt cienki metal (np. blacha karoseryjna) znacząco ogranicza siłę trzymania.
3. Stabilność termiczna
*Dla standardowych magnesów krytyczny próg to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 1.13
Niniejsza symulacja obrazuje stabilność magnetyczną wybranego magnesu w konkretnych warunkach geometrycznych. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Skład chemiczny materiału
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Ekologia i recykling (GPSR)
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Zobacz też inne oferty
Wady i zalety magnesów neodymowych Nd2Fe14B.
Zalety
- Są niezwykle trwałe – przez okres blisko 10 lat tracą nie więcej niż ~1% swojej mocy (pomiary wskazują na taką wartość).
- Są niewrażliwe na zewnętrzne zakłócenia, co czyni je odpornymi na rozmagnesowanie w trudnych warunkach.
- Dzięki powłoce (nikiel, Au, srebro) zyskują estetyczny, błyszczący wygląd.
- Wyróżniają się bardzo wysoką gęstością pola na powierzchni, co zapewnia silne chwytanie nawet małych elementów.
- Wykazują imponującą wytrzymałość termiczną, co pozwala na ich stosowanie w warunkach do 230°C (dotyczy odpowiednich serii).
- Opcja produkcji skomplikowanych kształtów sprawia, że są idealne do indywidualnych zastosowań.
- Są niezbędne w technologiach przyszłości, zasilając silniki, urządzenia medyczne czy elektronikę użytkową.
- Mały rozmiar, wielka moc – przy niewielkich gabarytach oferują potężny udźwig, co jest kluczowe przy miniaturyzacji.
Słabe strony
- Są wrażliwe na uderzenia – materiał jest kruchy i grozi pęknięciem. Zabezpieczenie w postaci obudowy jest kluczowa.
- Gorąco to wróg neodymów – powyżej 80°C tracą właściwości. Do zadań specjalnych polecamy wersje odporne [AH], działającą stabilnie aż do 230°C.
- Podatność na wilgoć skutkuje utlenianiem. Do zadań zewnętrznych sugerujemy wyłącznie magnesy w pełnej izolacji (plastik/guma).
- Obróbka jest trudna – wykonanie gwintu w samym magnesie jest ryzykowne. Lepiej wybrać gotowe uchwyty magnetyczne (magnes w obudowie).
- Zachowaj ostrożność – połknięcie magnesów przez dziecko to stan krytyczny. Ponadto, ich obecność w ciele uniemożliwia diagnostykę obrazową.
- Są produktem premium – ich cena jest wyższa niż ferrytów, co należy uwzględnić przy planowaniu kosztów.
Parametry udźwigu
Udźwig maksymalny dla magnesu neodymowego – co się na to składa?
- przy kontakcie z zwory ze stali niskowęglowej, zapewniającej pełne nasycenie magnetyczne
- o przekroju przynajmniej 10 mm
- z płaszczyzną idealnie równą
- w warunkach braku dystansu (metal do metalu)
- podczas ciągnięcia w kierunku pionowym do powierzchni mocowania
- w temp. ok. 20°C
Udźwig w praktyce – czynniki wpływu
- Przerwa między magnesem a stalą – każdy milimetr odległości (spowodowany np. okleiną lub brudem) zmniejsza siłę przyciągania, często o połowę przy zaledwie 0,5 mm.
- Kierunek siły – deklarowany udźwig dotyczy odrywania w pionie. Przy sile działającej równolegle, magnes wykazuje dużo słabiej (często ok. 20-30% siły nominalnej).
- Grubość elementu – dla pełnej efektywności, stal musi być wystarczająco masywna. Blacha "papierowa" ogranicza udźwig (magnes „przebija” ją na wylot).
- Rodzaj stali – stal niskowęglowa daje najlepsze rezultaty. Stale stopowe redukują właściwości magnetyczne i siłę trzymania.
- Struktura powierzchni – im gładsza i bardziej polerowana powierzchnia, tym lepsze przyleganie i wyższy udźwig. Nierówności tworzą dystans powietrzny.
- Temperatura – wzrost temperatury skutkuje osłabieniem indukcji. Warto sprawdzić limit termiczny dla danego modelu.
Siłę trzymania testowano na gładkiej blasze o grubości 20 mm, kiedy przyłożono siłę prostopadłą, jednak przy siłach działających równolegle nośność jest mniejsza nawet pięciokrotnie. Dodatkowo, nawet drobny odstęp między powierzchnią magnesu, a blachą zmniejsza nośność.
Instrukcja bezpiecznej obsługi magnesów
Limity termiczne
Nie przegrzewaj. Magnesy neodymowe są wrażliwe na temperaturę. Jeśli wymagasz odporności powyżej 80°C, wybierz specjalne serie wysokotemperaturowe (H, SH, UH).
Elektronika precyzyjna
Intensywne promieniowanie magnetyczne zakłóca funkcjonowanie magnetometrów w smartfonach i urządzeniach lokalizacyjnych. Trzymaj z dala magnesów do smartfona, aby uniknąć awarii czujników.
Dla uczulonych
Uwaga na nikiel: warstwa ochronna Ni-Cu-Ni zawiera nikiel. W przypadku pojawienia się reakcji alergicznej, należy bezzwłocznie zakończyć pracę z magnesami i użyć środków ochronnych.
Karty i dyski
Zagrożenie dla danych: Magnesy neodymowe mogą zdegradować nośniki danych oraz delikatną elektronikę (implanty, protezy słuchu, zegarki mechaniczne).
Ryzyko połknięcia
Artykuł tylko dla osób pełnoletnich. Drobne magnesy mogą zostać połknięte, co prowadzi do martwicy tkanek. Trzymaj z dala od niepowołanych osób.
Podatność na pękanie
Magnesy neodymowe to spiek proszkowy, co oznacza, że są podatne na pęknięcia. Gwałtowne złączenie dwóch magnesów spowoduje ich rozpryśnięcie na ostre odłamki.
Moc przyciągania
Stosuj magnesy świadomie. Ich gigantyczny udźwig może zszokować nawet profesjonalistów. Zachowaj czujność i nie lekceważ ich siły.
Uszkodzenia ciała
Szukając <strong>magnesów walcowych o dużym udźwigu</strong> lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi <strong>magnesami płytkowymi do montażu</strong> konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Implanty medyczne
Zagrożenie życia: Magnesy neodymowe mogą dezaktywować rozruszniki serca i defibrylatory. Nie zbliżaj się, jeśli masz wszczepione urządzenia wspomagające.
Pył jest łatwopalny
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz <strong>kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania</strong> w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane <a href="/produkty/uchwyty/przelotowe/">magnesy pod wkręt</a> produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
