MPL 40x20x5 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
magnes neodymowy płytkowy
Numer katalogowy 020160
GTIN/EAN: 5906301811664
Długość
40 mm [±0,1 mm]
Szerokość
20 mm [±0,1 mm]
Wysokość
5 mm [±0,1 mm]
Waga
30 g
Kierunek magnesowania
↑ osiowy
Udźwig
10.67 kg / 104.63 N
Indukcja magnetyczna
205.27 mT / 2053 Gs
Powłoka
[NiCuNi] nikiel
12.24 ZŁ z VAT / szt. + cena za transport
9.95 ZŁ netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?
Dzwoń do nas
+48 888 99 98 98
lub napisz przez
nasz formularz online
na naszej stronie.
Moc i kształt magnesu wyliczysz dzięki naszemu
naszym kalkulatorze magnetycznym.
Wysyłka tego samego dnia dla zamówień do godz. 14:00.
Karta produktu - MPL 40x20x5 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
Specyfikacja / charakterystyka - MPL 40x20x5 / N38 - magnes neodymowy płytkowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 020160 |
| GTIN/EAN | 5906301811664 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Długość | 40 mm [±0,1 mm] |
| Szerokość | 20 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 5 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 30 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 10.67 kg / 104.63 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 205.27 mT / 2053 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Symulacja fizyczna magnesu neodymowego - raport
Niniejsze wartości są wynik symulacji inżynierskiej. Wyniki oparte są na algorytmach dla materiału Nd2Fe14B. Rzeczywiste osiągi mogą odbiegać od wyników symulacji. Prosimy traktować te dane jako pomoc pomocniczą podczas planowania montażu.
Tabela 1: Siła prostopadła statyczna (siła vs odległość) - charakterystyka
MPL 40x20x5 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
2052 Gs
205.2 mT
|
10.67 kg / 23.52 lbs
10670.0 g / 104.7 N
|
krytyczny poziom |
| 1 mm |
1956 Gs
195.6 mT
|
9.69 kg / 21.37 lbs
9693.2 g / 95.1 N
|
mocny |
| 2 mm |
1839 Gs
183.9 mT
|
8.57 kg / 18.89 lbs
8570.5 g / 84.1 N
|
mocny |
| 3 mm |
1711 Gs
171.1 mT
|
7.41 kg / 16.34 lbs
7413.1 g / 72.7 N
|
mocny |
| 5 mm |
1444 Gs
144.4 mT
|
5.28 kg / 11.65 lbs
5282.9 g / 51.8 N
|
mocny |
| 10 mm |
888 Gs
88.8 mT
|
2.00 kg / 4.40 lbs
1996.5 g / 19.6 N
|
bezpieczny |
| 15 mm |
545 Gs
54.5 mT
|
0.75 kg / 1.66 lbs
752.0 g / 7.4 N
|
bezpieczny |
| 20 mm |
346 Gs
34.6 mT
|
0.30 kg / 0.67 lbs
302.9 g / 3.0 N
|
bezpieczny |
| 30 mm |
156 Gs
15.6 mT
|
0.06 kg / 0.14 lbs
61.9 g / 0.6 N
|
bezpieczny |
| 50 mm |
46 Gs
4.6 mT
|
0.01 kg / 0.01 lbs
5.4 g / 0.1 N
|
bezpieczny |
Tabela 2: Siła równoległa ześlizgu (ściana)
MPL 40x20x5 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
2.13 kg / 4.70 lbs
2134.0 g / 20.9 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
1.94 kg / 4.27 lbs
1938.0 g / 19.0 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
1.71 kg / 3.78 lbs
1714.0 g / 16.8 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
1.48 kg / 3.27 lbs
1482.0 g / 14.5 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
1.06 kg / 2.33 lbs
1056.0 g / 10.4 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.40 kg / 0.88 lbs
400.0 g / 3.9 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.15 kg / 0.33 lbs
150.0 g / 1.5 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.06 kg / 0.13 lbs
60.0 g / 0.6 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.01 kg / 0.03 lbs
12.0 g / 0.1 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
2.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Montaż pionowy (ścinanie) - udźwig wertykalny
MPL 40x20x5 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
3.20 kg / 7.06 lbs
3201.0 g / 31.4 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
2.13 kg / 4.70 lbs
2134.0 g / 20.9 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
1.07 kg / 2.35 lbs
1067.0 g / 10.5 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
5.34 kg / 11.76 lbs
5335.0 g / 52.3 N
|
Tabela 4: Grubość stali (wpływ podłoża) - straty mocy
MPL 40x20x5 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.53 kg / 1.18 lbs
533.5 g / 5.2 N
|
| 1 mm |
|
1.33 kg / 2.94 lbs
1333.8 g / 13.1 N
|
| 2 mm |
|
2.67 kg / 5.88 lbs
2667.5 g / 26.2 N
|
| 3 mm |
|
4.00 kg / 8.82 lbs
4001.2 g / 39.3 N
|
| 5 mm |
|
6.67 kg / 14.70 lbs
6668.8 g / 65.4 N
|
| 10 mm |
|
10.67 kg / 23.52 lbs
10670.0 g / 104.7 N
|
| 11 mm |
|
10.67 kg / 23.52 lbs
10670.0 g / 104.7 N
|
| 12 mm |
|
10.67 kg / 23.52 lbs
10670.0 g / 104.7 N
|
Tabela 5: Wytrzymałość temperaturowa (zachowanie materiału) - spadek mocy
MPL 40x20x5 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
10.67 kg / 23.52 lbs
10670.0 g / 104.7 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
10.44 kg / 23.01 lbs
10435.3 g / 102.4 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
10.20 kg / 22.49 lbs
10200.5 g / 100.1 N
|
|
| 80 °C | -6.6% |
9.97 kg / 21.97 lbs
9965.8 g / 97.8 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
7.60 kg / 16.75 lbs
7597.0 g / 74.5 N
|
Tabela 6: Interakcja magnes-magnes (odpychanie) - siły w układzie
MPL 40x20x5 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Opór ścinania (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
20.78 kg / 45.80 lbs
3 495 Gs
|
3.12 kg / 6.87 lbs
3116 g / 30.6 N
|
N/A |
| 1 mm |
19.88 kg / 43.83 lbs
4 015 Gs
|
2.98 kg / 6.57 lbs
2982 g / 29.3 N
|
17.89 kg / 39.44 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
18.87 kg / 41.61 lbs
3 912 Gs
|
2.83 kg / 6.24 lbs
2831 g / 27.8 N
|
16.99 kg / 37.45 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
17.80 kg / 39.24 lbs
3 800 Gs
|
2.67 kg / 5.89 lbs
2670 g / 26.2 N
|
16.02 kg / 35.32 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
15.56 kg / 34.30 lbs
3 552 Gs
|
2.33 kg / 5.14 lbs
2334 g / 22.9 N
|
14.00 kg / 30.87 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
10.29 kg / 22.68 lbs
2 888 Gs
|
1.54 kg / 3.40 lbs
1543 g / 15.1 N
|
9.26 kg / 20.41 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
3.89 kg / 8.57 lbs
1 776 Gs
|
0.58 kg / 1.29 lbs
583 g / 5.7 N
|
3.50 kg / 7.71 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.26 kg / 0.57 lbs
456 Gs
|
0.04 kg / 0.08 lbs
39 g / 0.4 N
|
0.23 kg / 0.51 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.12 kg / 0.27 lbs
313 Gs
|
0.02 kg / 0.04 lbs
18 g / 0.2 N
|
0.11 kg / 0.24 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.06 kg / 0.13 lbs
221 Gs
|
0.01 kg / 0.02 lbs
9 g / 0.1 N
|
0.05 kg / 0.12 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.03 kg / 0.07 lbs
162 Gs
|
0.00 kg / 0.01 lbs
5 g / 0.0 N
|
0.03 kg / 0.06 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.02 kg / 0.04 lbs
121 Gs
|
0.00 kg / 0.01 lbs
3 g / 0.0 N
|
0.02 kg / 0.04 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.01 kg / 0.02 lbs
93 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
2 g / 0.0 N
|
0.01 kg / 0.02 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Strefy ochronne (elektronika) - środki ostrożności
MPL 40x20x5 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 11.5 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 9.0 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 7.0 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 5.5 cm |
| Kluczyk samochodowy | 50 Gs (5.0 mT) | 5.0 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 2.0 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 1.5 cm |
Tabela 8: Zderzenia (energia kinetyczna) - skutki zderzenia
MPL 40x20x5 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
21.13 km/h
(5.87 m/s)
|
0.52 J | |
| 30 mm |
33.06 km/h
(9.18 m/s)
|
1.27 J | |
| 50 mm |
42.54 km/h
(11.82 m/s)
|
2.09 J | |
| 100 mm |
60.15 km/h
(16.71 m/s)
|
4.19 J |
Tabela 9: Parametry powłoki (trwałość)
MPL 40x20x5 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane elektryczne (Strumień)
MPL 40x20x5 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 18 042 Mx | 180.4 µWb |
| Współczynnik Pc | 0.23 | Niski (Płaski) |
Tabela 11: Fizyka poszukiwań podwodnych
MPL 40x20x5 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 10.67 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
12.22 kg
(+1.55 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Ześlizg (ściana)
*Uwaga: Na powierzchni pionowej magnes zachowa zaledwie ułamek siły oderwania.
2. Wpływ grubości blachy
*Cienka blacha (np. obudowa PC 0.5mm) drastycznie ogranicza udźwig magnesu.
3. Stabilność termiczna
*W klasie N38 granica bezpieczeństwa to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 0.23
Niniejsza symulacja obrazuje stabilność magnetyczną wybranego magnesu w konkretnych warunkach geometrycznych. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Analiza pierwiastkowa
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Dane środowiskowe
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Inne propozycje
Wady oraz zalety magnesów neodymowych Nd2Fe14B.
Plusy
- Długowieczność to ich atut – nawet po dekady utrata siły magnetycznej wynosi tylko ~1% (wg testów).
- Zewnętrzne pola magnetyczne nie powodują ich szybkiego rozmagnesowania – posiadają dużą zdolność koercji.
- Dzięki warstwie ochronnej (nikiel, złoto, Ag) zyskują estetyczny, metaliczny wygląd.
- Wytwarzają skoncentrowane pole magnetyczne przy biegunach, co jest ich znakiem rozpoznawczym.
- Wykazują imponującą wytrzymałość termiczną, co umożliwia ich stosowanie w warunkach do 230°C (dotyczy odpowiednich serii).
- Elastyczność kształtowania – można je produkować w rozmaitych formach, dopasowanych do konkretnego projektu.
- Znajdują powszechne zastosowanie w nowoczesnej technice – od dysków twardych i motorów elektrycznych, po precyzyjną diagnostykę.
- Moc w skali mikro – ich mała masa nie przeszkadza w generowaniu dużej siły przyciągania.
Słabe strony
- Kruchość to ich słaba strona. Mogą pęknąć przy zderzeniu, dlatego zalecamy osłony lub montaż w stali.
- Gorąco to wróg neodymów – powyżej 80°C tracą właściwości. Do zadań specjalnych polecamy serię [AH], działającą stabilnie aż do 230°C.
- Nie lubią wody – szybko rdzewieją. Jeśli planujesz montaż w ogrodzie, jedynym słusznym wyborem są magnesy w plastikowej osłonie.
- Obróbka jest trudna – wiercenie otworów w samym magnesie jest ryzykowne. Zalecamy gotowe uchwyty magnetyczne (magnes w obudowie).
- Dbaj o bezpieczeństwo – połknięcie magnesów przez dziecko to zagrożenie życia. Ponadto, ich obecność w ciele komplikuje diagnostykę obrazową.
- Za jakość trzeba płacić – magnesy neodymowe są droższe od ceramicznych, co wpływa na ekonomię rozwiązania.
Charakterystyka udźwigu
Maksymalny udźwig magnesu – od czego zależy?
- na bloku wykonanej ze stali konstrukcyjnej, optymalnie przewodzącej pole magnetyczne
- o grubości nie mniejszej niż 10 mm
- z płaszczyzną wolną od rys
- w warunkach bezszczelinowych (powierzchnia do powierzchni)
- dla siły działającej pod kątem prostym (w osi magnesu)
- w warunkach ok. 20°C
Wpływ czynników na nośność magnesu w praktyce
- Przerwa między magnesem a stalą – nawet ułamek milimetra odległości (spowodowany np. lakierem lub nierównością) zmniejsza efektywność magnesu, często o połowę przy zaledwie 0,5 mm.
- Kąt odrywania – pamiętaj, że magnes najmocniej trzyma prostopadle. Przy zsuwaniu w dół, siła trzymania spada drastycznie, często do poziomu 20-30% wartości maksymalnej.
- Masywność podłoża – zbyt cienka płyta nie zamyka strumienia, przez co część strumienia jest tracona na drugą stronę.
- Rodzaj materiału – idealnym podłożem jest stal o wysokiej przenikalności. Stale nierdzewne mogą przyciągać słabiej.
- Gładkość – idealny styk jest możliwy tylko na wypolerowanej stali. Chropowata faktura tworzą poduszki powietrzne, osłabiając magnes.
- Temperatura pracy – spieki NdFeB posiadają wrażliwość na temperaturę. W wyższych temperaturach są słabsze, a w niskich zyskują na sile (do pewnej granicy).
Udźwig mierzono używając gładkiej blachy o właściwej grubości (min. 20 mm), przy działaniu siły prostopadłej, natomiast przy siłach działających równolegle udźwig jest mniejszy nawet pięć razy. Dodatkowo, nawet niewielka szczelina pomiędzy magnesem, a blachą zmniejsza siłę trzymania.
Zasady bezpieczeństwa pracy z magnesami neodymowymi
Ryzyko uczulenia
Powszechnie wiadomo, że powłoka niklowa (typowe wykończenie magnesów) jest częstą przyczyną uczuleń. Jeśli Twoja skóra źle reaguje na metale, wystrzegaj się bezpośredniego dotyku lub zakup wersje w obudowie plastikowej.
Uszkodzenia ciała
Szukając <strong>magnesów walcowych o dużym udźwigu</strong> lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi <strong>magnesami płytkowymi do montażu</strong> konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Utrata mocy w cieple
Unikaj gorąca. Magnesy neodymowe są wrażliwe na temperaturę. Jeśli potrzebujesz odporności powyżej 80°C, wybierz specjalne serie wysokotemperaturowe (H, SH, UH).
Świadome użytkowanie
Stosuj magnesy odpowiedzialnie. Ich potężna moc może zaskoczyć nawet profesjonalistów. Zachowaj czujność i respektuj ich siły.
Zagrożenie zapłonem
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz <strong>kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania</strong> w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane <a href="/produkty/uchwyty/przelotowe/">magnesy pod wkręt</a> produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
Podatność na pękanie
Choć wyglądają jak stal, neodym jest kruchy i nieodporny na uderzenia. Nie rzucaj, gdyż magnes może się pokruszyć na ostre, niebezpieczne kawałki.
Ochrona urządzeń
Potężne oddziaływanie może skasować dane na kartach kredytowych, nośnikach HDD i innych nośnikach magnetycznych. Trzymaj dystans min. 10 cm.
Wpływ na zdrowie
Osoby z stymulatorem serca muszą zachować duży odstęp od magnesów. Pole magnetyczne może rozregulować pracę urządzenia ratującego życie.
To nie jest zabawka
Te produkty magnetyczne to nie zabawki. Inhalacja kilku magnesów może doprowadzić do ich przyciągnięciem przez ścianki jelit, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia i wymaga natychmiastowej operacji.
Kompas i GPS
Silne pole magnetyczne wpływa negatywnie na działanie czujników w smartfonach i urządzeniach lokalizacyjnych. Trzymaj z dala magnesów do smartfona, aby uniknąć awarii czujników.
