MP 10x4.3x4 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
magnes neodymowy pierścieniowy
Numer katalogowy 030178
GTIN/EAN: 5906301811954
Średnica
10 mm [±0,1 mm]
Średnica wewnętrzna Ø
4.3 mm [±0,1 mm]
Wysokość
4 mm [±0,1 mm]
Waga
1.92 g
Kierunek magnesowania
↑ osiowy
Udźwig
2.28 kg / 22.35 N
Indukcja magnetyczna
386.91 mT / 3869 Gs
Powłoka
[NiCuNi] nikiel
1.045 ZŁ z VAT / szt. + cena za transport
0.850 ZŁ netto + 23% VAT / szt.
upusty ilościowe:
Potrzebujesz więcej?
Zadzwoń i zapytaj
+48 888 99 98 98
alternatywnie zostaw wiadomość przez
formularz zgłoszeniowy
na naszej stronie.
Moc i kształt magnesów neodymowych przetestujesz dzięki naszemu
kalkulatorze magnetycznym.
Zamówienia złożone przed 14:00 realizujemy jeszcze dziś!
Dane techniczne - MP 10x4.3x4 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
Specyfikacja / charakterystyka - MP 10x4.3x4 / N38 - magnes neodymowy pierścieniowy
| właściwości | wartości |
|---|---|
| Nr kat. | 030178 |
| GTIN/EAN | 5906301811954 |
| Produkcja/Dystrybucja | Dhit sp. z o.o. |
| Kraj pochodzenia | Polska / Chiny / Niemcy |
| Kod celny | 85059029 |
| Średnica | 10 mm [±0,1 mm] |
| Średnica wewnętrzna Ø | 4.3 mm [±0,1 mm] |
| Wysokość | 4 mm [±0,1 mm] |
| Waga | 1.92 g |
| Kierunek magnesowania | ↑ osiowy |
| Udźwig ~ ? | 2.28 kg / 22.35 N |
| Indukcja magnetyczna ~ ? | 386.91 mT / 3869 Gs |
| Powłoka | [NiCuNi] nikiel |
| Tolerancja wykonania | ±0.1 mm |
Własności magnetyczne materiału N38
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 12.2-12.6 | kGs |
| remanencja Br [min. - maks.] ? | 1220-1260 | mT |
| koercja bHc ? | 10.8-11.5 | kOe |
| koercja bHc ? | 860-915 | kA/m |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 12 | kOe |
| faktyczna wewnętrzna siła iHc | ≥ 955 | kA/m |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 36-38 | BH max MGOe |
| gęstość energii [min. - maks.] ? | 287-303 | BH max KJ/m |
| max. temperatura ? | ≤ 80 | °C |
Własności fizyczne spiekanych magnesów neodymowych Nd2Fe14B w temperaturze 20°C
| właściwości | wartości | jednostki |
|---|---|---|
| Twardość Vickersa | ≥550 | Hv |
| Gęstość | ≥7.4 | g/cm3 |
| Temperatura Curie TC | 312 - 380 | °C |
| Temperatura Curie TF | 593 - 716 | °F |
| Specyficzna oporność | 150 | μΩ⋅cm |
| Siła wyginania | 250 | MPa |
| Wytrzymałość na ściskanie | 1000~1100 | MPa |
| Rozszerzenie termiczne równoległe (∥) do orientacji (M) | (3-4) x 10-6 | °C-1 |
| Rozszerzenie termiczne prostopadłe (⊥) do orientacji (M) | -(1-3) x 10-6 | °C-1 |
| Moduł Younga | 1.7 x 104 | kg/mm² |
Symulacja techniczna magnesu neodymowego - dane
Przedstawione wartości są rezultat analizy fizycznej. Wyniki zostały wyliczone na algorytmach dla klasy Nd2Fe14B. Rzeczywiste parametry mogą nieznacznie się różnić. Traktuj te dane jako wstępny drogowskaz podczas planowania montażu.
Tabela 1: Udźwig statyczny prostopadły (siła vs dystans) - wykres oddziaływania
MP 10x4.3x4 / N38
| Dystans (mm) | Indukcja (Gauss) / mT | Udźwig (kg/lbs/g/N) | Status ryzyka |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
6115 Gs
611.5 mT
|
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
średnie ryzyko |
| 1 mm |
4915 Gs
491.5 mT
|
1.47 kg / 3.25 lbs
1473.3 g / 14.5 N
|
niskie ryzyko |
| 2 mm |
3833 Gs
383.3 mT
|
0.90 kg / 1.97 lbs
895.7 g / 8.8 N
|
niskie ryzyko |
| 3 mm |
2949 Gs
294.9 mT
|
0.53 kg / 1.17 lbs
530.3 g / 5.2 N
|
niskie ryzyko |
| 5 mm |
1761 Gs
176.1 mT
|
0.19 kg / 0.42 lbs
189.1 g / 1.9 N
|
niskie ryzyko |
| 10 mm |
612 Gs
61.2 mT
|
0.02 kg / 0.05 lbs
22.8 g / 0.2 N
|
niskie ryzyko |
| 15 mm |
284 Gs
28.4 mT
|
0.00 kg / 0.01 lbs
4.9 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 20 mm |
157 Gs
15.7 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
1.5 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 30 mm |
64 Gs
6.4 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.3 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
| 50 mm |
19 Gs
1.9 mT
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
niskie ryzyko |
Tabela 2: Siła równoległa obsunięcia (pion)
MP 10x4.3x4 / N38
| Dystans (mm) | Współczynnik tarcia | Udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0 mm | Stal (~0.2) |
0.46 kg / 1.01 lbs
456.0 g / 4.5 N
|
| 1 mm | Stal (~0.2) |
0.29 kg / 0.65 lbs
294.0 g / 2.9 N
|
| 2 mm | Stal (~0.2) |
0.18 kg / 0.40 lbs
180.0 g / 1.8 N
|
| 3 mm | Stal (~0.2) |
0.11 kg / 0.23 lbs
106.0 g / 1.0 N
|
| 5 mm | Stal (~0.2) |
0.04 kg / 0.08 lbs
38.0 g / 0.4 N
|
| 10 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.01 lbs
4.0 g / 0.0 N
|
| 15 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 20 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 30 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
| 50 mm | Stal (~0.2) |
0.00 kg / 0.00 lbs
0.0 g / 0.0 N
|
Tabela 3: Siła na ścianie (poślizg) - udźwig wertykalny
MP 10x4.3x4 / N38
| Rodzaj powierzchni | Współczynnik tarcia / % Mocy | Maks. ciężar (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| Stal surowa |
µ = 0.3
30% Nominalnej Siły
|
0.68 kg / 1.51 lbs
684.0 g / 6.7 N
|
| Stal malowana (standard) |
µ = 0.2
20% Nominalnej Siły
|
0.46 kg / 1.01 lbs
456.0 g / 4.5 N
|
| Stal tłusta/śliska |
µ = 0.1
10% Nominalnej Siły
|
0.23 kg / 0.50 lbs
228.0 g / 2.2 N
|
| Magnes z gumą antypoślizgową |
µ = 0.5
50% Nominalnej Siły
|
1.14 kg / 2.51 lbs
1140.0 g / 11.2 N
|
Tabela 4: Grubość stali (wpływ podłoża) - straty mocy
MP 10x4.3x4 / N38
| Grubość blachy (mm) | % mocy | Realny udźwig (kg/lbs/g/N) |
|---|---|---|
| 0.5 mm |
|
0.23 kg / 0.50 lbs
228.0 g / 2.2 N
|
| 1 mm |
|
0.57 kg / 1.26 lbs
570.0 g / 5.6 N
|
| 2 mm |
|
1.14 kg / 2.51 lbs
1140.0 g / 11.2 N
|
| 3 mm |
|
1.71 kg / 3.77 lbs
1710.0 g / 16.8 N
|
| 5 mm |
|
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
| 10 mm |
|
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
| 11 mm |
|
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
| 12 mm |
|
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
Tabela 5: Praca w cieple (stabilność) - próg odporności
MP 10x4.3x4 / N38
| Temp. otoczenia (°C) | Strata mocy | Pozostały udźwig (kg/lbs/g/N) | Status |
|---|---|---|---|
| 20 °C | 0.0% |
2.28 kg / 5.03 lbs
2280.0 g / 22.4 N
|
OK |
| 40 °C | -2.2% |
2.23 kg / 4.92 lbs
2229.8 g / 21.9 N
|
OK |
| 60 °C | -4.4% |
2.18 kg / 4.81 lbs
2179.7 g / 21.4 N
|
OK |
| 80 °C | -6.6% |
2.13 kg / 4.69 lbs
2129.5 g / 20.9 N
|
|
| 100 °C | -28.8% |
1.62 kg / 3.58 lbs
1623.4 g / 15.9 N
|
Tabela 6: Interakcja magnes-magnes (odpychanie) - siły w układzie
MP 10x4.3x4 / N38
| Szczelina (mm) | Przyciąganie (kg/lbs) (N-S) | Opór ścinania (kg/lbs/g/N) | Odpychanie (kg/lbs) (N-N) |
|---|---|---|---|
| 0 mm |
12.93 kg / 28.50 lbs
6 169 Gs
|
1.94 kg / 4.27 lbs
1939 g / 19.0 N
|
N/A |
| 1 mm |
10.50 kg / 23.16 lbs
11 025 Gs
|
1.58 kg / 3.47 lbs
1576 g / 15.5 N
|
9.45 kg / 20.84 lbs
~0 Gs
|
| 2 mm |
8.35 kg / 18.41 lbs
9 831 Gs
|
1.25 kg / 2.76 lbs
1253 g / 12.3 N
|
7.52 kg / 16.57 lbs
~0 Gs
|
| 3 mm |
6.55 kg / 14.43 lbs
8 703 Gs
|
0.98 kg / 2.17 lbs
982 g / 9.6 N
|
5.89 kg / 12.99 lbs
~0 Gs
|
| 5 mm |
3.91 kg / 8.63 lbs
6 729 Gs
|
0.59 kg / 1.29 lbs
587 g / 5.8 N
|
3.52 kg / 7.76 lbs
~0 Gs
|
| 10 mm |
1.07 kg / 2.36 lbs
3 522 Gs
|
0.16 kg / 0.35 lbs
161 g / 1.6 N
|
0.96 kg / 2.13 lbs
~0 Gs
|
| 20 mm |
0.13 kg / 0.29 lbs
1 223 Gs
|
0.02 kg / 0.04 lbs
19 g / 0.2 N
|
0.12 kg / 0.26 lbs
~0 Gs
|
| 50 mm |
0.00 kg / 0.01 lbs
194 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 60 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
129 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 70 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
91 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 80 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
66 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 90 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
50 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
| 100 mm |
0.00 kg / 0.00 lbs
39 Gs
|
0.00 kg / 0.00 lbs
0 g / 0.0 N
|
0.00 kg / 0.00 lbs
~0 Gs
|
Tabela 7: Bezpieczeństwo (BHP) (elektronika) - środki ostrożności
MP 10x4.3x4 / N38
| Obiekt / Urządzenie | Limit (Gauss) / mT | Bezpieczny dystans |
|---|---|---|
| Rozrusznik serca | 5 Gs (0.5 mT) | 9.0 cm |
| Implant słuchowy | 10 Gs (1.0 mT) | 7.0 cm |
| Zegarek mechaniczny | 20 Gs (2.0 mT) | 5.0 cm |
| Telefon / Smartfon | 40 Gs (4.0 mT) | 4.0 cm |
| Immobilizer | 50 Gs (5.0 mT) | 3.5 cm |
| Karta płatnicza | 400 Gs (40.0 mT) | 1.5 cm |
| Dysk twardy HDD | 600 Gs (60.0 mT) | 1.5 cm |
Tabela 8: Dynamika (energia kinetyczna) - ostrzeżenie
MP 10x4.3x4 / N38
| Start z (mm) | Prędkość (km/h) | Energia (J) | Przewidywany skutek |
|---|---|---|---|
| 10 mm |
34.97 km/h
(9.71 m/s)
|
0.09 J | |
| 30 mm |
60.20 km/h
(16.72 m/s)
|
0.27 J | |
| 50 mm |
77.71 km/h
(21.59 m/s)
|
0.45 J | |
| 100 mm |
109.90 km/h
(30.53 m/s)
|
0.89 J |
Tabela 9: Parametry powłoki (trwałość)
MP 10x4.3x4 / N38
| Parametr techniczny | Wartość / opis |
|---|---|
| Rodzaj powłoki | [NiCuNi] nikiel |
| Struktura warstw | Nikiel - Miedź - Nikiel |
| Grubość warstwy | 10-20 µm |
| Test mgły solnej (SST) ? | 24 h |
| Zalecane środowisko | Tylko wnętrza (sucho) |
Tabela 10: Dane konstrukcyjne (Pc)
MP 10x4.3x4 / N38
| Parametr | Wartość | Jedn. SI / Opis |
|---|---|---|
| Strumień (Flux) | 4 017 Mx | 40.2 µWb |
| Współczynnik Pc | 1.44 | Wysoki (Stabilny) |
Tabela 11: Zastosowanie podwodne
MP 10x4.3x4 / N38
| Środowisko | Efektywny udźwig stali | Efekt |
|---|---|---|
| Powietrze (ląd) | 2.28 kg | Standard |
| Woda (dno rzeki) |
2.61 kg
(+0.33 kg zysk z wyporności)
|
+14.5% |
1. Ześlizg (ściana)
*Uwaga: Na pionowej ścianie magnes utrzyma tylko ok. 20-30% siły prostopadłej.
2. Wpływ grubości blachy
*Zbyt cienki metal (np. obudowa PC 0.5mm) wyraźnie osłabia siłę trzymania.
3. Praca w cieple
*Dla standardowych magnesów maksymalna temperatura to 80°C.
4. Krzywa odmagnesowania i punkt pracy (B-H)
wykres generowany dla współczynnika permeancji Pc (Permeance Coefficient) = 1.44
Powyższy wykres prezentuje charakterystykę magnetyczną materiału w drugim kwadrancie pętli histerezy. Czerwona linia ciągła to krzywa odmagnesowania, która pokazuje maksymalny potencjał materiału, natomiast niebieska linia przerywana to linia obciążenia zależna od kształtu magnesu. Współczynnik Pc (Permeance Coefficient), nazywany również współczynnikiem kształtu, jest bezwymiarową wielkością określającą relację geometrii magnesu do jego wewnętrznej stabilności magnetycznej. Punkt przecięcia obu linii (czarna kropka) to tzw. punkt pracy — wyznacza on realną gęstość strumienia magnetycznego, jaką magnes generuje w danej aplikacji. Im wyższa wartość Pc, tym 'smuklejszy' jest magnes (wysoki względem powierzchni) i tym wyżej znajduje się punkt pracy, co gwarantuje większą odporność na nieodwracalne rozmagnesowanie pod wpływem temperatury. Wartość 0.42 jest relatywnie niska (typowo dla magnesów płaskich), co oznacza, że punkt pracy znajduje się blisko 'kolana' krzywej — przy pracy w temperaturach zbliżonych do maksymalnej należy liczyć się z możliwością osłabienia siły magnesu.
Analiza pierwiastkowa
| żelazo (Fe) | 64% – 68% |
| neodym (Nd) | 29% – 32% |
| bor (B) | 1.1% – 1.2% |
| dysproz (Dy) | 0.5% – 2.0% |
| powłoka (Ni-Cu-Ni) | < 0.05% |
Zrównoważony rozwój
| recyklowalność (EoL) | 100% |
| surowce z recyklingu | ~10% (pre-cons) |
| ślad węglowy | low / zredukowany |
| kod odpadu (EWC) | 16 02 16 |
Sprawdź inne propozycje
Wady oraz zalety neodymowych magnesów Nd2Fe14B.
Plusy
- Długowieczność to ich atut – nawet po 10 lat utrata mocy wynosi zaledwie ~1% (teoretycznie).
- Charakteryzują się ogromną odpornością na rozmagnesowanie, nawet w silnych polach zewnętrznych.
- Dzięki warstwie ochronnej (NiCuNi, złoto, srebro) mają estetyczny, błyszczący wygląd.
- Cechują się bardzo wysoką gęstością pola na powierzchni, co zapewnia mocne przyciąganie nawet małych elementów.
- Wersje specjalistyczne funkcjonują w temperaturach sięgających 230°C, zachowując swoje parametry.
- Elastyczność kształtowania – można je produkować w rozmaitych formach, dopasowanych do konkretnego projektu.
- Pełnią kluczową rolę w przemyśle, będąc sercem silników, pamięci masowych i urządzeń ratujących życie.
- Mały rozmiar, wielka moc – przy kompaktowej budowie oferują ogromną siłę, co jest kluczowe przy miniaturyzacji.
Słabe strony
- Pamiętaj o ich kruchości – bez zabezpieczenia mogą pękać przy upadku na twarde podłoże.
- Klasyczne neodymy tracą moc powyżej 80°C. Jeśli wymagasz pracy w wyższych temperaturach, zastosuj serię [AH] (odporną do 230°C).
- Nie lubią wody – szybko rdzewieją. Jeśli planujesz montaż w ogrodzie, jedynym słusznym wyborem są magnesy w plastikowej osłonie.
- Trudności montażowe: zamiast próbować gwintować kruchy magnes, wybierz uchwytów w stalowej obudowie, które posiadają gwinty.
- Ryzyko połknięcia – drobne magnesy są niebezpieczne dla najmłodszych. Połknięcie kilku sztuk grozi poważnymi obrażeniami. Dodatkowo mogą zakłócać badania (np. rezonans).
- Są produktem premium – ich cena jest wyższa niż ferrytów, co należy uwzględnić przy planowaniu kosztów.
Charakterystyka udźwigu
Najwyższa nośność magnesu – co ma na to wpływ?
- z użyciem podłoża ze stali niskowęglowej, która służy jako element zamykający obwód
- posiadającej masywność minimum 10 mm dla pełnego zamknięcia strumienia
- o szlifowanej powierzchni styku
- bez najmniejszej szczeliny pomiędzy magnesem a stalą
- podczas odrywania w kierunku prostopadłym do płaszczyzny mocowania
- w stabilnej temperaturze pokojowej
Praktyczne aspekty udźwigu – czynniki
- Przerwa między magnesem a stalą – każdy milimetr dystansu (spowodowany np. lakierem lub brudem) drastycznie redukuje siłę przyciągania, często o połowę przy zaledwie 0,5 mm.
- Kierunek siły – pamiętaj, że magnes najmocniej trzyma prostopadle. Przy działaniu sił bocznych, siła trzymania spada znacząco, często do poziomu 20-30% wartości maksymalnej.
- Grubość ścianki – im cieńsza blacha, tym słabsze trzymanie. Strumień magnetyczny przenika na wylot, zamiast zamienić się w udźwig.
- Gatunek stali – najlepszym wyborem jest stal o wysokiej przenikalności. Stale nierdzewne mogą generować mniejszy udźwig.
- Jakość powierzchni – im gładsza i bardziej polerowana blacha, tym lepsze przyleganie i wyższy udźwig. Nierówności tworzą dystans powietrzny.
- Czynnik termiczny – wysoka temperatura osłabia siłę przyciągania. Zbyt wysoka temperatura może trwale uszkodzić magnes.
Siłę trzymania mierzy się na powierzchni blachy o grubości 20 mm, kiedy przyłożono siłę prostopadłą, natomiast przy siłach działających równolegle udźwig jest mniejszy nawet 75%. Co więcej, nawet drobny odstęp między magnesem, a blachą redukuje siłę trzymania.
BHP przy magnesach
Implanty medyczne
Osoby z rozrusznikiem serca muszą utrzymać bezwzględny dystans od magnesów. Pole magnetyczne może rozregulować pracę urządzenia ratującego życie.
Temperatura pracy
Kontroluj ciepło. Ekspozycja magnesu na wysoką temperaturę trwale osłabi jego strukturę magnetyczną i siłę przyciągania.
Nie wierć w magnesach
Nie wierć w magnesach neodymowych domowymi sposobami! Powstający wiór i pył są skrajnie łatwopalne (samozapłonowe) i toksyczne. Jeśli szukasz <strong>kątowników magnetycznych do precyzyjnego spawania</strong> w warsztacie, pamiętaj, aby nie przegrzewać samego magnesu (temperatura powyżej 80°C trwale i nieodwracalnie niszczy moc standardowego neodymu). Jeśli potrzebujesz otworu montażowego, nie próbuj go wiercić – zawsze kupuj gotowe, dedykowane <a href="/produkty/uchwyty/przelotowe/">magnesy pod wkręt</a> produkowane bezpieczną metodą spiekania z formy.
Nie lekceważ mocy
Zanim zaczniesz, zapoznaj się z zasadami. Gwałtowne złączenie może połamać magnes lub uszkodzić palce. Bądź przewidujący.
Zakaz zabawy
Silne magnesy nie służą do zabawy. Inhalacja dwóch lub więcej magnesów może skutkować ich przyciągnięciem przez ścianki jelit, co stanowi stan krytyczny i wymaga natychmiastowej operacji.
Zagrożenie fizyczne
Szukając <strong>magnesów walcowych o dużym udźwigu</strong> lub profesjonalnych uchwytów o mocy 200 kg i więcej, musisz uważać na dłonie. Duże magnesy neodymowe przyciągają się do siebie z siłą kilkuset kilogramów. Jeśli Twoja dłoń znajdzie się między nimi lub między magnesem a stalą, może dojść do zmiażdżenia, złamania kości lub powstania bolesnych krwiaków. Przy pracy z dużymi <strong>magnesami płytkowymi do montażu</strong> konstrukcji, zawsze używaj grubych rękawic ochronnych i nigdy nie testuj ich siły na własnym ciele.
Dla uczulonych
Uwaga na nikiel: powłoka Ni-Cu-Ni zawiera nikiel. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznej, należy bezzwłocznie zakończyć pracę z magnesami i użyć środków ochronnych.
Kruchy spiek
Spieki NdFeB to materiał ceramiczny, co oznacza, że są łamliwe jak szkło. Gwałtowne złączenie dwóch magnesów wywoła ich rozpryśnięcie na ostre odłamki.
Kompas i GPS
Moduły GPS i smartfony są wyjątkowo podatne na wpływ magnesów. Bliskie sąsiedztwo z silnym magnesem może zniszczyć sensory w Twoim telefonie.
Nie zbliżaj do komputera
Bardzo silne oddziaływanie może zniszczyć zapis na kartach płatniczych, nośnikach HDD i innych nośnikach magnetycznych. Utrzymuj odległość min. 10 cm.
